Sivilce Neden Olur

Bu yazımda sizlere sivilcenin oluşum nedenlerini aktaracağım. Sonuçta sivilceler ile mücadele edecekseniz bunun nedenlerini, nasıl oluştuğunu bilmelisiniz. Zaten internette dolaşan yalan yanlış bilgiler yüzünden insanlar sivilceleri kurutmak için yaptıkları bakım, maske vb sonucu, ciltlerine daha çok zarar veriyorlar. Şimdi size sivilce nasıl çıkar, neden olur, besinler, kozmetikler gibi konularda derinlemesine bilgiler vereceğim.

Sivilce Nasıl Çıkar

Sivilceler hemen hemen her insanda gözlemlenen cilt rahatsızlıklarıdır. Özellikle ergenlik döneminde oldukça sık gözlemlenir. Bir çok sivilce kendiliğinden ortadan kalkar. Ancak kronik ve aşırı şiddetli sivilceli ciltler olabilir, bu durumlar yetişkinlikte de gözlemlenebilir.
Tıp literatüründe akne vulgaris olarak bilinen sivilce yani diğer adıyla akne birkaç nedenden oluşur. Bu nedenlerin başında hormonlardan dolayı aşırı sebum yani yağ üretimi, kıl foliküllerinde artış, P. Acnes bakterisi ve ciltteki bazı alerjiler sivilcelerin çıkmasındaki ana nedenlerdir. Ancak sivilce tek bir nedenden dolayı çıkmaz, bir çok neden sivilce oluşumunda etki eder, hatta kişisel bazı durumlar ve yapılan bakımlar, kozmetikler vb. birleşerek kompleks durumlar açığa çıkarır ki bu inatçı ve geçmeyen sivilcelerin temelinde yatan ana gerçektir. Peki bu sivilceler nasıl çıkıyor.

Ciltteki Yağ Üretimi

Bizim cilt yağı dediğimiz adı sebum olan yağlı bir madde cildimizdeki yağ bezelerinden salgılanır. Cilt yağının ana nedeni cilt üstündeki ölü deri tabakası olan epidermisin nemli tutulması ve korunmasıdır. Kuru havalarda veya ciltteki ph değişiminde doğal olarak salgısı artan sebum, özellikle ergenlikle birlikte artan hormonlar nedeniyle daha çok salgılanır. Ayrıca bazı hastalıklar cildimizdeki yağ üretimini arttırır.

Cildimizdeki sebum yani yağ kıl kanallarından cildin yüzeyine ulaşır, eğer üretiminde artış olursa bazı kıl kanalları tıkanır ve komedonlar oluşur, bu komedonlar siyah nokta ve sivilce olarak ortaya çıkar.

Kıl Kökleri

Cildimizde bulunan kıl kökleri kıl kanallarıyla cildimize doğru uzarlar. Gene hormonal artışla birlikte kılları oluşturan keratin üretimi aşırı artar, bu durumda fazlaca ölü hücre ve keratin kıl kanallarındaki sebumla birlikte kanalları tıkayarak cildimizde sivilcelere neden olurlar.
P. Acnes
Cildimizde doğal olarak yaşayan Propionibacterium acnes (P. acnes) bakterisi sivilcelere akne isimini veren bakteridir. Bu bakteri artan sebum üretimi ile birlikte bu sebumdan beslenen bakteri üretimi artarak cildimizdeki kanalları tıkar ve sivilce oluşumuna neden olur.

Diğer Nedenler

Bazı alerjiler, yanlış cilt bakımları veya kozmetik ürünler cildimizdeki dengeyi bozarak cildimizin daha yağlı olmasını veya kanalların tıkanmasını sağlayarak sivilcelere neden olurlar. Cilde yapılan sert bakımlar, sivilce maskeleri, aşırı yağlı kozmetik ürünler vb. ciltte sivilcelenmeye neden olabilirler. Ayrıca çeşitli hastalıklar özellikle hormonal hastalıklar ciltte kronik sivilcelenmeye neden olabilir. Bunun yanı sıra stres, üzüntü, depresyon sivilce yapar.
Yani sivilce bir değil bir çok nedenden oluşabilir. Bu yüzden sivilcenin nedeninin iyi bilinmesi sivilcelerden kurtulmanın ana şartıdır.

Sivilce Neden Çıkar

Kısaca özetlemek gerekirse sivilce çeşitli nedenlerle oluşan, kıl kökleri ve kanallarındaki sebum, keratin dokuları veya bakteri birikiminin cildin yüzeyine çıkamaması sonucu oluşur. Bu birikim kıl kanallarını şişirerek iltihaplı ve kızarık şişkinliklere neden olurlar. Genelde yüzde, sırtta, göğüste, saç derisinde ve kollarda çıkan sivilcenin nedeni bu bölgelerdeki yağ keselerinin ve ter bezlerinin çokluğudur. Eğer doğru müdahale yapılmaz ve bu sivilceler sıkılırsa ciltte sivilce izleri ve çukurları oluşur.
Sivilcenin ana nedeni hormonlardır. Vücudumuzdaki böbrek üstü bezlerinden salgılanan hormonların artışı sonucu cildimizdeki sebum veya keratin gibi ölü deri üretimi artar, bu durumda ince kıl kanalları tıkanarak sivilce çıkmasını sağlar.

Sivilce Yapan İlaçlar

Bazı ilaç tedavileri de ciltte sivilce nedenleri arasında sayılabilir, örneğin;
  • tiroid ilaçları
  • kortizonlar
  • bipolar bozuklukta kullanılan lityum
  • epilepsi ilaçlar (antikonvülzanlar)
  • doğum kontrol hapları
  • testeron
  • özellikle b 12 vitamini gibi b vitamini hapları
  • çeşitli gıda takviyeleri
  • antidepresanlar (prozac, xanax, lustral vb.)
Ve genelde sivilce yapmasa da bir çok ilaç tedavisi kişide sivilce oluşumunu arttırabilir. Dediğimiz gibi, sivilce oluşumu kişilere özgü olabilir.
Sivilceye Neden Olan Yiyecekler
Genelde sivilce ile beslenme arasında doğru orantı kurulsa da, aslında sivilceler ile besinler arasında genel bir bağlantı yoktur. Yani şu besin sivilce yapar denemez. Sivilce yapan besinler gibi çeşitli listeler okursunuz ama bunlar bilimsel şeyler değildir. Ancak şunu bilmelisiniz ki, bazı besinler kişilerde hormonlara etki ederek sivilce yapabilir, ancak bu kişiye özgündür.
Örneğin bazı süt ve süt ürünleri kişilerde “Laktoz İntoleransı” veya alerjisi yaparak sivilce yapabilir. ya da histamin artışı sivilcelenme yapabilir.
Aşırı baharat veya acı tüketimi, hormonal seviyelerde değişim yaparak sivilce yapabilirlar, ancak bu da kişiye özgüdür. Ayrıca bir çok bitki çayı vücudumuzdaki hormonal dengelerde değişim yapabilir veya alerjiye neden olabilir. Bitki çayı sivilce yapar mı demeyin, yapabilir.
Aşırı şekerli gıda tüketimi özellikle çikolata sivilce yapabilir. Çünkü şeker düzeyi de hormonları etkileyerek bazı insanlarda sivilceye neden olabilir.
Ayrıca diyet yapan insanlarda sivilce görülebilir. Diyet sivilce yapar mı sorusunun cevabı evettir.  Bunun nedeni diyetten dolayı vücutta oluşan değişimler ve çeşitli vitamin minerallerin alınamamasıdır. Yani hormonal sisteminizi etkileyebilecek tek yönlü bir zayıflama programınız varsa bunun sonucunda sivilce çıkabilir.
Bunların dışında çeşitli gıda boyaları, gıda koruyucular veya aklınıza gelebilecek bir çok gıda sivilcelere neden olabilir. Bu yüzden sivilce yapan yiyecekler diye bir genelleme olmamasına rağmen, hemen hemen bir çok besin maddesi kişilerde sivilcelenmeye neden olabilir. Bu noktada kişilerin kendilerinde sivilce yapan yiyecek ve içecekleri tespit edip, ona göre beslenmelerine dikkat etmeleri oldukça önemlidir.
Sivilce Yapan Kozmetikler
Bazen kullanılan krem, temizleme jeli, sabun ve  makyaj malzemeleri sivilcelenmeye neden olabilir. En çok kadınlar şunu sürdüm sivilce yaptı gibi şikayetlerde bulunurlar. Bu durumda gene kişiye özgündür. Ancak komedojenik maddeler, bazı yağlar ve kozmetik maddeler sivilcelenme yapabilirler. Özellikle aşağıdaki maddeler sivilceye neden olabilirler;
  • Petrolden elde edilen yağlardan olan vazelin (petrolatum), likit parafin(bebe yağı), mineral oil gibi maddeler non comedogenic maddeler olarak bilinse de ağır yağlar oldukları için kanalları tıkayarak sivilcelenme yapabilirler.
  • Cilt veya saç yumuşatmak için kullanılan silikonlar, özellikle yüz ve saç derisinde sivilce yapabilirler bu silikonlar dimethicone, siloxane, trimethicone, methicone gibi maddelerdir.
  • Bazı bitkisel yağlar sivilce yaparlar, sivilce yapan yağlar şunlardır, buğday yağı, kakao yağı, hindistan cevizi yağı, palm yağı gibi yağlardır. Ayrıca koyun yününden yapılan lanolin kuvvetli bir sivilce yapıcıdır.
  • Kozmetiklerde yağlandırıcı olarak kullanılan maddeler caprylic/capric triglyceride, peg (polyethylene gylicol), peg 40 gibi maddeler.
  • Yüz temizleme ürünleri ve şampuanlarda bulunan SLS (sodium laureth sulfate), SLES ( Sodium Lauryl Ether Sulfate) ALS ( Ammonium Laureth Sulfate) MLS ( Magnesium Laureth Sulfate) gibi sülfatlı maddeler. Bu maddeler yüksek sivilcelenme cilt yağlanması sorumlusudur.
  • Tuz yani Nacl (sodium chlorite), ciltte denge bozucu etkiler gösterir, özellikle temizleme jellerinde sülfatlı maddelerle birlikte kıvam vermek için kullanılır ancak sivilcelenme yapar.
  • Düşük asidik malzemeler, örneğin AHA (alfa hidroksi asit) içeren glikolik asit, laktik asit gibi malzemeler bazı insanlarda sivilcelenme yapabilir.
  • Makyaj ürünlerindeki çeşitli kapatıcılar, fondotenler, pudralar sivilce yapabilir.
  • Uçucu yağlar ve alerjenikler sivilce yapabilirler, yapılarında limonene ve linalol gibi bileşikler tahriş ve sivilce yapabilirler.
  • Bitkisel sabunlar, özellikle yüksek ph değerine sahip doğal sabunlar sivilce yapar. Sivilce temizlemekte kullanılan sabun sivilce yapar mı? Evet, çünkü, sabun ph’ı baziktir ve bu yüzden sodyum hidroksit (NaOH) oranı iyi ayarlanmamış sabunlar cildi daha fazla kurutarak ciltte yağ salgılanmasını arttırarak sivilce yapabilirler.
  • Viteminler özellikle e vitamini ve a vitamini içeren kozmetikler sivilce yapabilirler.

Sivilce Çıkaran Bakımlar

Bazı bakımlar sonrasında cildinizde sivilce çıkar. Peki bu neden olur, tabi ki bilinçsizlikten. Sivilceye iyi gelen yağlar ve sivilce maskeleri gibi konularda internette araştırma yaptığınızda bırakın sivilce geçirmeyi sivilcelerinizi daha fazla azdıracak şeyler sıralanıyor. Bu da sivilceyi geçireyim veya güzelleşeyim derken daha fazla sivilce ile uğraşmanıza neden olur. İşte sivilceye neden olabilecek çeşitli maddeler.
  • Limon bu işin en sabıkalılarından birisi. Yüze limon sürmek sivilce yapar mı? demeyin, cilde limon sürerek sivilce veya sivilce izi geçiremediğiniz gibi aksine daha fazla sivilceye neden olursunuz. Çünkü limon asidiktir ve cildi tahriş eder, bu tahrişin etkisiyle ciltte yağ salınımını arttırarak daha fazla sivilcelenmeye neden olursunuz, ayrıca limon sürdükten sonra güneşe maruz kalırsanız bir de üzerine cilt lekesi ile uğraşırsınız.
  • Karbonat bir başka madde, cildi ilk başlarda arıtsa da, sürülen karbonat sonucu cilt daha fazla yağlanma eğlimi gösterir, eğer cilde düzenli karbonat sürerseniz, ilk aşamalarda biraz hafiflemiş gözüken sivilceleriniz bir süre sonra hemen hemen her yerden fışkırmaya başlar. Çünkü yüksek ph’a sahip karbonat cildinizi tetikler ve cildin kurumasına izin vermeyen vücudunuz hemen yağ salgılayarak cildinizi korumaya almaya çalışır.
  • Kolonya sürmek, cildinize kolonya veya alkol sürmek cildinizi kurutacağı için bu işlemi düzenli yaparsanız cildinizde yağlanmaya neden olarak cildinizdeki sivilcelerin artmasına neden olurlar.
  • Kil maskesi, cilde sürülen kil, cildi ilk başlarda arındırır, ancak tahriş ve kuruma yaptığı için yağlanmada artış oluşur. Ayrıca kil bir bakteri yuvasıdır ve cilde sürülen bakteriler cildinizin enfeksiyon kapmasına neden olabilir.
  • Cildi keselemek, sert şeyle ovmak gibi bakım işlemleri sivilcelere neden olabilir.
Sivilce neden olur, nasıl çıkar, sivilce yapan yiyecekler, kozmetikler ve bakımlar üzerine uzunca bir yazı oldu. Aşağıdaki konuyla alakalı diğer yazılarımı okuyarak daha fazla bilgi alabilirsiniz.

Yorum Yapınız